سئو در حقیقت چیست؟

سئو دقیقاً چیست؟

سئو در واقع یکی از روش‌های جذب بازدیدکننده برای وب‌سایت یا فروشگاه‌ اینترنتی شماست. شما به روش‌های مختلفی می‌توانید برای وب‌سایت خود بازدیدکننده جذب کنید یا در اصطلاح ترافیک وب‌سایت خود را افزایش دهید. با روش سئو در واقع کاری می‌کنید که موتورهای جستجو سایت شما را به افراد بیشتری نمایش دهند.

بازدیدکننده‌ای که از طریق موتورهای جستجو وارد سایت شما می‌شود را ترافیک ارگانیک (طبیعی) می‌نامند. یعنی شما برای جذب این بازدیدکننده به روش‌های دیگر مثل تبلیغات که معمولاً هزینه‌بر هستند متوسل نشده‌اید و کاربر به شکل طبیعی با جستجو در گوگل به سایت شما برخورد کرده و وارد آن شده است.

وقتی حرف از سئو به میان می‌آید سه چیز اهمیت پیدا می‌کند :

      شما یا همان صفحه‌های وب‌سایتتان

      موتور جستجو که در اکثر مواقع همان گوگل است

      فرد جستجو کننده یا همان عبارتی که در موتور جستجو وارد می‌کند

برای مثال اگر شما مطلبی در مورد طرز تهیه قرمه سبزی در سایتتان دارید، بنابراین باید تکنیک‌هایی به کار ببرید که اگر کاربری عبارت‌هایی مثل “آموزش پخت قرمه سبزی” یا “طرز تهیه قرمه سبزی” را در گوگل جستجو کرد سایت شما در صفحه اول نتایج گوگل نمایش داده شود .

این مورد را هم در نظر بگیرید که خیلی کم پیش می‌آید که جستجو کنندگان در گوگل به صفحات دوم به بعد لیست نتایج مراجعه کنند و حدود 90 درصد کاربران فقط از صفحه اول لیست نتایج بازدید کرده و حدود 70 درصد کلیک‌های آنها فقط به 3 نتیجه اول صفحه اول اختصاص دارد!

پس اگر سایتتان در صفحه اول نتایج گوگل یا حتی 3 نتیجه اول صفحه اول نیست خیلی روی ورودی حاصل از سئو حساب باز نکنید! یک ضرب‌المثل در دنیای وب وجود دارد که می‌گوید:

اگر می‌خواهید جسد یک مرده را در جایی قایم کنید، صفحه دوم نتایج گوگل بهترین جای ممکن است!

نکته دیگر اینکه سئو مربوط به کل سایت شما نیست و برای تک تک صفحات سایت شما متفاوت است. برای مثال یک مطلب سایت شما ممکن است در صفحه اول گوگل باشد و مطلب دیگری اصلاً در لیست نتایج گوگل نمایش داده نشود .!

سئو در واقع به کار بردن تکنیک‌هایی است که به واسطه آن هر صفحه از سایت خود را برای عبارت یا کلمه کلیدی خاصی به صفحه اول گوگل می‌کشانید. وقتی شما یک صفحه از سایتتان را برای یک یا چند عبارت خاص بهینه می‌کنید، موتورهای جستجو متوجه می‌شوند که اگر کاربری آن عبارت را جستجو کرد آنگاه آن صفحه از سایت شما مرتبط‌ترین و مفیدترین نتیجه‌ای است که می‌توانند به کاربر نمایش دهند .

چرا سئو اهمیت دارد؟

شما اگر بهترین وب‌سایت را هم طراحی کرده باشید و بهترین محتوای ممکن را برای کاربران تولید و منتشر کرده باشید؛ اگر این محتوا دیده نشود نه سودی به شما می‌رساند و نه منفعتی به مخاطبان شما. پس محتوا و وب‌سایت خوب زمانی ایجاد ارزش می‌کند که دیده شود. طبیعتاً برای دیده شدن نیاز به جذب بازدیدکننده برای وب‌سایت خود دارید ..

سئو هم یکی از روش‌های افزایش بازدید (ترافیک) سایت است.  سئو یک روش پایدار و تضمینی برای جذب ترافیک ارگانیک و هدفمند است. ارگانیک به این معنی که برای جذب بازدیدکننده از طریق سئو نیاز به پرداخت هزینه ندارید .

هدفمند به این معنی که دقیقاً افرادی که به محصول و خدمت شما نیاز دارند وارد سایتتان می‌شوند (زیرا کاربر برای رفع نیازش عبارتی را جستجو می‌کند که کاملاً مرتبط با موضوع سایت شماست). این را مقایسه کنید با تبلیغات بنری که شاید هر کاربری را بدون نیاز به خدمات شما وارد سایتتان کند و شما مجبورید برای بازدید او به نمایش دهنده تبلیغ هزینه بپردازید .!

پایدار هم بدین معنی که اگر شما رتبه خوبی در گوگل کسب کنید تقریباً می‌توانید روی یک بازدید ثابت روزانه از سایت خود حساب باز کنید. در حالی که در روش‌های تبلیغاتی تا وقتی بازدیدکننده دارید که هزینه نمایش تبلیغات را می‌پردازید .!

ما وقتی تبلیغات انجام می‌دهید بازدید از سایت شما تا زمانی جریان دارد که هزینه می‌پردازید و به‌محض عدم پرداخت هزینه، ترافیک ورودی به سایت شما هم قطع می‌شود ولی در سئو کاملاً برعکس است و ترافیک ورودی به صفحات سایت شما می‌تواند به مرور زمان افزایش یابد.

در واقع اگر محتوایی تولید کنید و به تدریج آن را دائما بهبود بخشیده و به‌روزرسانی نمایید یک محتوای همیشه سبز (Evergreen Content) دارید که می‌تواند تا سال‌ها خیال شما را از بابت بازدیدکنندگان جدید راحت کند .!

موتور جستجو چیست؟

موتور جستجو ابزاری است که به‌وسیله آن می‌توانید به دنبال موضوعات و مطالب مختلف در سطح وب (Web) گشته و به آن‌ها دسترسی پیدا کنید. معروف‌ترین و پراستفاده‌ترین موتور جستجو در ایران و جهان گوگل (Google) می‌باشد.

طرز کار موتورهای جستجو به این صورت است که شما یک عبارت یا موضوع مدنظر خود را در آن‌ها وارد می‌کنید. سپس موتورهای جستجو به دنبال آن عبارت در صفحات مختلف وب گشته و با الگوریتم خود آن‌ها را به ترتیب اعتبار و مفید بودنشان به شما نمایش می‌دهد.

اما موتورهای جستجو این اعتبار و مفید بودن صفحات وب را از کجا تشخیص می‌دهند؟ از ابتدای مطالعه این مطلب تا اینجا (یعنی در کمتر از 5 دقیقه) بیش از صد هزار محتوای جدید در بستر وب منتشر شده است. در میان این حجم انبوه، محتوای تازه منتشر شده شما چه جایگاهی می‌تواند داشته باشد؟ پس برای درک بهتر این موضوع بهتر است با فرآیند سه مرحله‌ای موتورهای جستجو برای پیدا کردن و رتبه‌بندی صفحات وب آشنا شوید.

خزیدن

خزنده (crawler) نوع ربات اینترنتی است که از جانب موتورهای جستجو در سطح وب به گشت و گذار پرداخته و اطلاعات مهم هر صفحه وب (موضوع،آدرس صفحه،کلمات کلیدی،معیارهای مهم برای رتبه‌بندی و…) را برای آن‌ها ارسال می‌کنند

فهرست‌بندی

موتورهای جستجو اطلاعات ارسالی توسط خزنده را در یک پایگاه داده (DataBase) بزرگ ذخیره و فهرست‌بندی می‌کنند. این فرآیند را در اصطلاح ایندکس (index)  شدن صفحه وب گویند.

رتبه‌بندی

وقتی فردی عبارتی را جستجو می‌کند، صفحات وب مرتبط با جستجوی کاربر از درون index فیلتر و مشخص می‌شود. سپس موتورهای جستجو توسط الگوریتم‌های خود صفحات فیلتر شده را رتبه‌بندی می‌کنند تا هر کدام که امتیاز بهتری گرفت و برای کاربر مفیدتر بود در رتبه بهتری در لیست نتایج (SERP) نمایش داده شود. در حال حاضر الگوریتم گوگل حدود 200 معیار مختلف را برای رتبه‌بندی نتایج در نظر می‌گیرد که در قسمت پایانی این راهنما به مهم‌ترین آن‌ها می‌پردازم.

اصطلاحات سئو

• ترافیک
• تعداد بازدید کنندگان یک سایت را ترافیک گویند. منظور از ایجاد ترافیک ، جذب بازدید‌کننده و هدایت افراد به یک سایت است.
• SERP

به صفحه نتایج موتورهای جستجو Search Engine Result Page گویند. بعد از جستجوی کاربر معمولاً در هر صفحه 10 نتیجه ارگانیک از سایت‌های مختلف نمایش داده می‌شود.

• ارگانیک (طبیعی)

در صفحه نتایج موتورهای جستجو (SERP) دو نوع نتیجه وجود دارند. نتایج طبیعی یا ارگانیک که با رعایت اصول سئو رتبه کسب کرده‌اند و نتایج تبلیغاتی که به ازای پرداخت مبلغی در لیست نتایج نمایش داده می‌شوند.

• Snippet (اسنیپت)

هر نتیجه در لیست نتایج جستجو (SERP) از سه قسمت تشکیل شده است. یک عنوان(tilte) ، یک آدرس صفحه (url) و توضیحاتی در مورد آن صفحه. این توضیحات را در اصطلاح اسنیپت می‌نامند. معمولاً محتوای این snippet از تگ  meta description صفحه وب برداشته می‌شود. در ادامه این راهنما بیشتر به این موضوع پرداخته‌ام.

• الگوریتم
• موتورهای جستجو برای رتبه‌بندی سایت‌ها از یک سری قواعدی که خودشان تنظیم کرده‌اند پیروی می‌کنند. این موتورها همواره با آپدیت این قوانین سعی می‌کنند سایت‌های بی‌فایده را از لیست نتایج حذف و سایت‌های مفید را در رتبه بهتری برای کاربران قرار دهند.
• داشبورد جستجوی گوگل

Google Search Console پلتفرم آنلاینی است که صاحبان وب‌سایت با ثبت سایت‌شان در آن میتوانند درخواست بررسی صفحات سایت خود را به گوگل بدهند، رتبه خود برای کلمات کلیدی مختلف را مشاهده کنند و با خطاهای سئوی سایت خود آشنا شوند. بعد از تکمیل سایتتان اولین کاری که باید انجام دهید ثبت سایت خود در سرچ کنسول گوگل است.

• پنالتی شدن

اگر سایت‌ها سعی کنند قوانین و روش‌های درست بهینه‌سازی سایت برای موتورهای جستجو را دور بزنند و با ترفندهایی رتبه‌های بهتر در موتورهای جستجو کسب کنند با آپدیت الگوریتم موتورهای جستجو امکان جریمه یا پنالتی شدن این سایت‌ها وجود دارد. این جریمه می‌تواند شامل حذف یک مطلب یا حذف کل سایت از لیست نتایج جستجو باشد.

• بک لینک (backlink)

اگر سایتی به سایت یا یکی از صفحات سایت شما لینک بدهد در واقع برای شما یک backlink ایجاد شده است. اهمیت بک لینک به این خاطر است که باعث بالا رفتن اعتبار سایت شما می‌شود و رتبه بهتری در موتورهای جستجو می‌گیرید.

• رپورتاژ
• مقاله‌ای است که معمولاً شما با پرداخت هزینه‌ای در سایت‌های دیگر منتشر می‌کنید. به این ترتیب فرصتی پیدا می‌کنید تا سایت خود را به مخاطبان سایت دیگر معرفی کنید و معمولاً این اجازه را دارید که در متن مقاله خود 3 عدد بک لینک برای سایت خود ایجاد کنید.
• txt

فایلی متنی درون هاست شماست که در آن می‌توانید دسترسی ربات‌های موتورهای جستجو به قسمت‌های مختلف سایت خود را تنظیم کنید.

• نقشه سایت (site map)

یک فایل با فرمت xml است که در آن آدرس صفحات مختلف وب‌سایت شما برای کمک به موتورهای جستجو ذکر شده است.

انواع تکنیک‌های سئو

(SEO (Serach Engine Optimization یا بهینه‌سازی سایت برای موتورهای جستجو، برای ایجاد یک زبان مشترک بین سایت شما و موتورهای جستجو به وجود آمد. برای اینکه به موتورهای جستجو بفهمانید صفحه وب شما درباره چه موضوعی است تا سایت شما را بهتر درک کنند و رتبه بهتری به آن بدهند. در واقع شما با سئو به موتورهای جستجو می‌فهمانید سایتتان مرتبط با جستجوی کاربر است و برای او مفید است.

برای این منظور شما باید یکی سری معیارها را در داخل و خارج از سایت خود رعایت کنید. این معیارها همان الگوریتم‌های موتورهای جستجو است که رتبه بندی سایت‌ها از آن‌ها استفاده می‌شود.

افراد دخیل در ساخت این الگوریتم‌ها معمولاً برای جلوگیری از سوء استفاده سایت‌ها، فقط یک اشاره کلی به هدف الگوریتم‌های خود می‌کنند و ریز سیاست‌های رتبه‌بندی صفحات وب را بیان نمی‌کنند. به این ترتیب بیشتر چیزی که امروز درباره SEO (بهینه‌سازی سایت برای موتورهای جستجو) می‌دانیم برای مبنای اشارات ریز این افراد، صحیح و خطاها و تجارب افراد متخصص در حوزه سئو است.

بر اساس همین صحیح و خطاها و نظرات افراد متخصص، انواع مختلفی از سئو به وجود آمده است:

سئوی کلاه سفید

یعنی استفاده از تکنیک‌های قانونی و اخلاقی بهینه‌سازی سایت برای موتورهای جستجو که سایت شما را جریمه نمی‌کند. برای مثال استفاده درست از تگ‌های HTML در ساختار سایت و مقالات، معرفی سایت در Google Search Console، بهبود سرعت سایت، بهبود تجربه کاربری، تولید محتوای مفید و ارزشمند برای کاربران و … .

یکی از نقاط ضعف سئوی کلاه سفید این است که فرآیندی زمان‌بر است. یعنی تا وب‌سایت شما بخواهد اعتبار لازم را نزد موتورهای جستجو پیدا کند نیاز به زمانی حداقل شش ماهه تا یک ساله می‌باشد که شامل فعالیت و تولید محتوای مستمر و مفید در خود سایت و به موازات آن در شبکه‌های اجتماعی است.

البته تکنیک‌هایی برای کاهش این زمان وجود دارد که بیشتر این تکنیک‌ها در دسته‌بندی سئوی کلاه سیاه و خاکستری قرار می‌گیرند. البته مزیت سئوی کلاه سفید این است که روشی پایدار و دائمی بوده و طبیعتاً نگرانی بابت آپدیت‌های جدید الگوریتم‌ موتورهای جستجو و جریمه شدن ندارید. همچنین برای سئوی کلاه سفید به جز وقت تقریباً هزینه دیگری متحمل نمی‌شوید.

سئوی کلاه سیاه

همانند هر چیزی سئو هم یک جنبه تاریک دارد. سئو کلاه سیاه تمام تکنیک‌هایی است که باعث می‌شود موتورهای جستجو را دور بزنید یا از ضعف‌های آن‌ها سوء استفاده کنید تا رتبه بهتری در آنها کسب نمایید. ممکن است در کوتاه مدت جواب شگفت‌انگیزی بگیرید ولی در طولانی مدت و با آپدیت الگوریتم‌های گوگل سایت شما در معرض جریمه و حذف شدن از لیست نتایج است.

مثلاً در گذشته یکی از معیارهای رتبه‌گیری سایت‌ها تعداد تکرار کلمات کلیدی در یک صفحه وب بود و برخی سایت‌ها برای کسب رتبه بهتر یک کلمه کلیدی را بارها و بدون دلیل در صفحه‌شان تکرار می‌کردند که با آپدیت الگوریتم گوگل اکثر آن‌ها پنالتی (جریمه) شدند. حالا سؤال شما این است که چرا وقتی تکنیک‌های سئوی کلاه سیاه مضر هستند بعضی از وب‌سایت‌ها از آن استفاده می‌کنند؟

اینکه از تکنیک‌های سئوی کلاه سیاه یا کلاه سفید استفاده کنید کاملاً بستگی به هدف و استراتژی کسب‌وکار شما دارد. ممکن است یک کسب‌وکار آنلاین بخواهد در مدت زمان کوتاهی فروش زیادی ایجاد کند و نگرانی بابت پنالتی شدن سایتش با آپدیت الگوریتم موتورهای جستجو نداشته باشد .

اگر هدفتان فعالیت مستمر و طولانی در فضای آنلاین است (حداقل بیش از یک سال) قید تمامی تکنیک‌های سئوی کلاه سیاه را بزنید و کسب‌وکارتان را در معرض حذف شدن از لیست نتایج گوگل قرار ندهید. به خصوص که تکنیک‌های کلاه سیاه خیلی وسوسه برانگیز می‌باشند و حتی افراد بسیاری انجام آن‌ها را به شما پیشنهاد می‌کنند .

سئوی کلاه خاکستری

نه سیاه است و نه سفید. ممکن است از تکنیک‌هایی استفاده کنید که گوگل و افراد متخصص آن‌ها را ممنوع نکرده‌اند ولی چندان صادقانه هم نیستند. مثلاً ممکن است شما به یک سایت پول دهید تا به سایت شما لینک دهد و اعتبار سایت شما بالا رود. این کار اخلاقی نیست ولی موتورهای جستجو هم متوجه آن نمی‌شوند. اکثر تکنیک‌های لینک‌سازی خارجی برای وب‌سایت که به صورت طبیعی اتفاق نمی‌افتد جز دسته سئوی کلاه سیاه یا کلاه خاکستری قرار می‌گیرند .

برای مثال اینکه تعداد زیادی بک لینک برای سایت خود بخرید و این بک لینک‌ها در سایت‌های مختلف و بعضاً اسپم منتشر شوند و بعد از مدتی حذف شوند به شدت شمارا در معرض پنالتی شدن قرار می‌دهد ولی اگر یک رپورتاژ خبری دائمی در یک سایت معتبر و مرتبط با سایت خود خریداری کنید درست است که اصول سئوی کلاه سفید را رعایت نکرده‌اید ولی می‌تواند در کسب رتبه بهتر به شما کمک کند و از طرفی هم موتورهای جستجو متوجه آن نشوند .!